Marketeer

როგორც იქნა მოვიცალე და გადავწყვიტე ბლოგის განახლებას საინტერესო და სახალისო თემიდან შევუდგე. ნებისმიერი მარკეტოლოგი, ელემენტარულ დონეზე უნდა ერკვეოდეს ეკონომიკაში, უნდა იცოდეს როგორ იქცევა მისი მიზანი, მისი მომხმარებელი ამა თუ იმ გარემოში, როგორ რეაგირებს სხვადასხვა მოვლენებზე, რომ თავადაც უკეთ მოერგოს, უკეთესი მარკეტინგული აქტივობა დაგეგმოს და მიმდინარე მოვლენებს მაქსიმალურად მოერგოს. სხვანაირად, ეკონომიკისგან დამოუკიდებლად, მარკეტინგი საერთოდ არ არსებობს.

მარკეტოლოგის მიზანია, რომ როდესაც მომხმარებელი ჯიბიდან ფულს ამოიღებს, ის მისი კომპანიის პროდუქტის სანაცვლოდ დახარჯოს და არა კონკურენტთან, მაგრამ რა არის თვითონ ფული, თვითონ ბაზარი და როგორ მოქმედებს ის?
ადამ სმიტი, კლასიკური ეკონომიკის მამა და ფუძემდებელი დარწმუნებული იყო, რომ ფულის და ფულის გაცვლის აზრი, მხოლოდ ადამიანებისთვის, კაცობრიობისთვის იყო ცნობილი და გასაგები.
-”ჯერ არავის უნახავს, რომ ერთ ძაღლს, მეორე ძაღლისთვის ძვალი გაეცვალოს, სამართლიანად და ნებით” წერდა ის “არავის უნახავს ერთ ცხოველს მიენიშნებინოს მეორესთვის “აი ეს ჩემია, ეს კი შენი, მე მსურს მოგცე ეს, ამის სანაცვლოდ”" თუმცა 2005 წელს, იელის ახალი ჰევინის ლაბორატორია საწინააღმდეგოს დამტკიცებას შეეცადა.

წაიკითხე დანარჩენი »

წარმოიდგინე, რომ ასპონსორებ “ფორმულა 1″ ის ისტორიაში ყველაზე წარმატებულ გუნდს, მათი ავტომობილი და შეფერილობა – პირდაპირ შენს პროდუქტთან არის ასოცირებული, ამ ყველაფერში 1 მილიარდ დოლარს იხდი, ჰოდა ერთ დღესაც… ევროკავშირი კანონით გიკრძალავს სპორტული ღონისძიებების დასპონსორებას – თუკი თამბაქოს მწარმოებელი ხარ… არადა – ხარ!

რა გინდა, რომ ქნა?

არადა ეს კანონი ძალაში, სპონსორობაზე შუა მოლაპარაკებების პერიოდში შევიდა. ეს ყველაფერი მარლბოროს დაემართა, იცით ალბათ – ეს ბრენდი მილიონობით და მილიონობით დოლარს ხარჯავდა და ხარჯავს იმაზე, რომ “ფორმულა 1″ ის ისტორიაში ყველაზე წარმატებული გუნდი – “ფერარი” დაესპონსორებინათ.

რა გააკეთეს? რადა მაინც დაასპონსორეს, დათანხმდნენ, რომ ევროკავშირის ტერიტორიაზე არცერთ რბოლაში მათი ლოგო არ გამოჩნდებოდა… როგორ აუარეს აკრძალვას გვერდი?

როგორ და…

წაიკითხე დანარჩენი »

მუსიკალური კლიპი, რომელიც ორ პოპ-ლეგენდას, ლედი გაგას და ბიონსის შესრულებით, რეჟისორმა ჯონას აკერლანდმა გადაიღო – უკვე წარმატების ზენიტშია, მიუხედავად იმისა, რომ მისი პრემიერა სულ 2-3 დღის წინად შედგა. თავისთავად ცხადია, რომ კლიპის პოპულარობა უკვე დამკვიდრებულმა ვარსკვლავმა – ბიონიმ და ამომავალმა ვარსკვლავმა – ლედი გაგამ განაპირობეს, ამას დავამატოთ საკმაოდ ხარისხიანი მუსიკა და მულტიმილონიანი გადაღება.

მაგრამ…

ვიდეო კლიპში, რომელიც სხვათაშორის 10 წუთიანია, ჩვენ, როგორც მარკეტოლოგებს სულ სხვა რამე გვაინტერესებს, ეს კლიპი უხვადაა ამოტენილი ე.წ. Product Placement (საქონლის განთავსება) ით, რომელიც სხვადასხვანაირად გადანაწილდა და კლიპის დანახარჯების უდიდესი ნაწილი აანაზღაურა – თუ მთლიანად არა.

მაშ ასე, თავად ვიდეო და დეტალური მასალაც

წაიკითხე დანარჩენი »

დადგა დრო, როდესაც მარკეტინგის ახალ ტრენდებზე, ანუ მიმდინარეობაზე უნდა ვისაუბროთ, დღეს გავჩერდებით ერთ, სრულიად ახალთახალ ტერმინზე “თრაივერთაისინგზე” ანუ “ცადე-შეაფასეზე” ქართულად უფრო შესატყვისი ტერმინი ვერ გამოვიგონე, თუმცა როდესაც სტატიას უფრო დაწვრილებით წაიკითხავთ და დაუკვირდებით, ადვილად მიხვდებით რამდენად მარტივი და მძლავრი ინსტრუმენტია ეს ახალი მიმდინარეობა.

სიმართლე რომ ვთქვათ, სულაც არ არის ახალი, მაგრამ ყველაფერი ახალი – კარგად დავიწყებული ძველიაო, დღეს რეალურად საუბარი გვაქვს მარკეტინგის ყველაზე მძლავრი ინსტრუმენტის “საცდელი ნიმუშის” ცალკე ტრენდად, ცალკე მიმდინარეობად ჩამოყალიბებაზე

მაშ ასე, რა არის რეალურად Tryvertising – ი?

წაიკითხე დანარჩენი »

დეკადა – ეს 10 წელს ნიშნავს, ალბათ შეამჩნიეთ რომ დამთავრდა 21-ე საუკუნის პირველი დეკადა და წინ მოულოდნელობით აღსავსე, მეორე დეკადა გველოდება. რით არის ვითომ მნიშვნელოვანი ეს ამბავი? საქმე იმაშია რომ კაცობრიობა ნელ-ნელა გადადის ინფორმაციისა და კომუნიკაციების ეპოქიდან, ახალ – ენერგეტიკულ ეპოქაში.

რას ნიშნავს თავად ეპოქა? წლების მანძილზე, კაცობრიობამ სხვადასხვა ეპოქალური ეტაპები გაიარა, მაგალითად (ძალიან შორს, რომ არ წავიდეთ) ინდუსტრიალიზაციის ეპოქა, ამ პერიოდში მოხდა ფაბრიკა-ქარხნების მშენებლობა, უამრავი ახალი პროდუქტის გამოგონება, კონვეირული სისტემის დანერგვა, ძრავის გამოგონება და ა.შ. ამ ყველაფერმა იქამდე მიგვიყვანა რომ ადრე იშვიათი თუ ძვირფასი პროდუქცია, ხელმისაწვდომი გახდა საშუალო ფენის მომხმარებლისთვისაც.

ინდუსტრიალიზაციას მალევე მოყვა თან კომუნიკაციებისა და ინფორმაციის ეპოქა, ეს იყო ტელეგრაფი, ტელეფონი, პეიჯერები, მობილური ტელეფონი, რადიო, რაციები, ტელევიზიები, ალბათ ეპოქალური გარღვევა იყო ინტერნეტი, შემდგომ კი ვირტუალური სერვისები, ახალი კომუნიკაციის საშუალებები, ელ.ფოსტა, ტვიტერი, ფეისბუქი, მყისიერი შეტყობინების სერვისები ე.წ. მესენჯერები, ინტერნეტ ტელევიზია, ინტერნეტ ტელეფონი, უამრავი გაზეთი გადავიდა ვირტუალურ გამოცემებზე  და ა.შ.

რას ნიშნავს ეპოქალური გადასვლა და რაში ჭირდება ამის ცოდნა მარკეტოლოგს?

წაიკითხე დანარჩენი »

ანუ როგორ უნდა აკეთო თან კარგი საქმე და თან მარკეტინგი? ხშირად, მარკეტოლოგებისადმი მიდგომა ძალიან მძაფრია, უბრალო მომხმარებლების მიერ, ისინი ხომ მომხმარებლის სურვილებზე მოქმედებენ, ბრჭყვიალა შეფუთვაში ჩვეულებრივ პროდუქტს ახვევენ და მომხმარებელს თავაზობენ უფრო მეტ ფასად ან კიდევ უფრო უარესს – უღირსს პიროვნებას პოლიტიკაში “ქაჩავენ” და მერე უბრალო ხალხს მართავენ, მაგრამ სინამდვილეში ნამდვილი მარკეტოლოგი მხოლოდ ერთ რამეს ცდილობს – მოყვეს მხოლოდ პროდუქტის კარგ მხარეებზე, ისე – როგორც ადრე ვერასდროს წარმოიდგენდით.

კომპანია პიქსარს, ასე თუ ისე ყველა ვიცნობთ, ამ კომპანიას ეკუთვნის ისეთი ცნობილი მულტიპლიკაციური ფილმები როგორიცაა “ვოლი”, “რატატული”, “სათამაშოების ისტორია”, “მონსტრების კორპორაცია” და რათქმაუნდა “მაღლა” (UP) ჯერ კიდევ დამწყები კომპანია Apple ის სტივ ჯობსმა შეიძინა ხოლო 2006 წელს კი დისნეის მფლობელობაში გადავიდა.

პიქსარი იმ დროს ჯერ კიდევ UP ის გამოსაშვებად ემაზდებოდა, ხოლო 10 წლის გოგონა ქოლბი ქართენი კიბოს იშვიათი სახეობით იტანჯებოდა. თუმცა მას ერთი ფილმის ნახვის სურვილი აცოცხლებდა, მან თვის დასაწყისში UP ის მიმოხილვა ნახა და ძალიან უნდოდა ნახვა მოესწრო. სამწუხაროდ ქოლბის კიბო ჯერ კიდევ 3 წლის წინად დაუდგინდა, ხოლო თვის ბოლოს უკვე ცხადი გახდა, რომ მალე დაიღუპებოდა…

წაიკითხე დანარჩენი »

სანამ უშუალოდ თემაზე გადავალ, პატარა შესავალი უნდა გავაკეთო და მოვყვე, როგორ მივიკვლევდი გზას ამ დასკნვამდე, ვისაც გეზარებათ ბევრის კითხვა და მითუმეტეს ისტორიები – დაბლა ჩადით და პირდაპირ ახსნაზე გადადით.

ისტორია კი წლების წინად, ჩემს ინსტიტუტში დაიწყო, თავიდანვე დარწმუნებული ვიყავი იმაში რომ ზოგადად ბიზნესს ვერავინ გასწავლის, ასევე დარწმუნებული ვიყავი იმაში რომ სასწავლო დაწესებულებას მხოლოდ კარგი კარიერისტის მომზადება შეუძლია და არა მეწარმე-ბიზნესმენის, ეს აზრი მომავალში კიდევ უფრო გამიმყარდა – გამოცდილების დაგროვების შემდგომ, მითუმეტეს თუკი გავითვალისწინებთ იმას, რომ ყველაზე წარმატებულ ბიზნესმენებს არსად უსწავლიათ ეს საქმე და ან სხვა განათლება აქვთ, ან საერთოდ არ აქვთ უმაღლესი განათლება, არამედ უბრალოდ – თავისი იდეების რწმენა გააჩნდათ და კიდევ – ძალიან ბევრს მუშაობდენ და წირავდნენ ყველაფერს საკუთარი ბიზნესისთვის. ეს ახლანდელმა კრიზისმაც დაადასტურა, როდესაც გადარჩნენ მხოლოდ ბუნებრივი ნიჭის მქონე მმართველების მიერ მართული კომპანიები, ხოლო სხვადსხვა ცნობილი უნივერსიტეტების MBA თუ სხვა სტატუსის მქონე მენეჯერებმა კრახი განიცადეს და უდიდესი კომპანიები სამუდამოდ დასამარდა.

მოვრჩეთ ახლა სწავლა-განათლების მიერ ადამიანის ჩარჩოში მოქცევაზე ტირილს და დავუბრუნდეთ ისტორიას. მოკლედ, ამ აზრებში დარწმუნებული, ფაქტიურად არ ვსწავლობდი საგნებს, რომელიც გაკვრითაც კი არ ეხებოდა ბიზნესს, ხოლო თავად საგანს რომელსაც პირდაპირ ”ბიზნესი” ერქვა, საერთოდ აგდებით ვეკიდებოდი და წიგნსაც კი ზერელედ ვკითხულობდი, მოვიდა გამოცდებიც წაიკითხე დანარჩენი »

2002 წლის მონაცემებით, საქართველოში მოსახლეობის 87% თავს მართლმადიდებელ ქრისტიანად თვლის, ხოლო 0.7% – ურწმუნო, დანარჩენი წილი ეკუთვნით სხვადასხვა რელიგიებს და მრწამსებს!

საკმაოდ დიდი ხანია აღარაფერი დამიწერია, მაგრამ რადგან მთელი საქართველო რელიგიურმა ისტერიამ მოიცვა, გადავწყვიტე ჩემი პატარა წვლილი მეც შემეტანა და ყველაფრისთვის PR ის გადმოსახედიდან გადმომეხედა, ასევე ვეცდები სავარაუდო პროგნოზი და შესაძლო სცენარი გადმოვცე, რაც შეიძლებოდა რომ მომხდარიყო, აქედან გამომდინარე, ნებისმიერი სახის დამთხვევა – იქნება მხოლოდ შემთხვევითი. ქვემოთ მოყვანილი აზრი კი გამოხატავს მხოლოდ ავტორის პირად შეხედულებას და თუ არ ეთანხმებით ამ პირობებს გთხოვთ დატოვოთ საიტი და არ წაიკითხოთ აღნიშნული სტატია.

ხოლო, თუ მაინც გადაწყვიტეთ რომ წაგეკითხათ, მაშინ…

წაიკითხე დანარჩენი »

წინასიტყვაობა: დღეს საიტზე ახალი ავტორი გვყავს – მარი ალუღიშვილი, რომელიც დაინტერესების შემთხვევაში იმედია კიდევ შემოგვთავაზებს ახალ სტატიებს, მისი თემა მარკეტინგულ საფუძველში, სულ დასაწყისში მდებარეობს, გადაშალეთ ნებისმიერი მარკეტინგული სახელმძღვანელო და იქ 4P ის ანუ ე.წ. Marketing Mix (მარკეტინგული ნარევი) – ს აღმოჩენთ.

ინსტრუმენტი რომელიც თითქოს ყველა დამწყებმა მარკეტოლოგმა უნდა იცოდეს, დღემდე საკმაოდ ბურუსითაა მოცული, განსაკუთრებით იმ მარკეტინგული მენეჯერებისთვის, ვისაც მარკეტინგული განათლება არ მიუღია და თანამდებობაზე ნაცნობობით მოხვდა :P

მაშ ასე, ვინც არ იცით – გამოგადგებათ, ვინც იცით – არ გაწყენთ გამეორება, ბევრისთვის მისტიური 4P:

წაიკითხე დანარჩენი »

რებრენდინგი… ბევრი მარკეტოლოგი და არც თუ უმიზეზოდ ამ სიტყვას უფრთხის, როგორც წესი გამოცდილი პროფესიონალები რებრენდინგს მხოლოდ უკიდურეს შემთხვევებში მიმართავენ, რადგან ეს საკმაოდ რთული, დროში გაწელილი, დიდ ფინანსურ დანახარჯებთან დაკავშირებული პროცესია. გარდა ამისა პროცესს თან სდევს ძველი ბრენდის მიმართ ცნობადობის დაკარგვა, უნდობლობა კლიენტებში, დამაბნეველი სიტუაციები, იურიდიული პროცესები და სხვ. გვერდითი მოვლენები, რომლებიც ხშირად გადამწყვეტი ხდება რებრენდინგზე გადაწყვეტილების მიღების პროცესში.

საქართველოში, მითუმეტეს უფრო იშვიათია მსგავსი პროცესი, დღემდე სულ თითზე ჩამოსათვლელი შემთხვევებია გასახსენებელი, მათ შორის ცოტა ხნის წინად საზოგადოებრივი მაუწყებლის, (რომელიც თავის მხრივ პირველ არხს, მეორე არხს და რადიოებს აერთიანებს) ”პირველმა არხმა” გაიარა ეს პროცესი, რადგან შედეგების მონიტორინგს და დაკვირვებას დრო სჭირდება, მოდით ვნახოთ რეალურად ღირდა თუ არა ამ არხის რებრენდინგი.

თემა მითუმეტეს საინტერესო უნდა იყოს, თუკი გავიხსენებთ რომ საზოგადოებრივი მაუწყებელი არ არის კერძო კომპანია, ის პირდაპირ ფინანსდება თქვენი, გადასახადების გადამხდელის ჯიბიდან, მათ შორის პერსონალის ხელფასი და ისინი ვალდებულნი არიან საქართველოს მოქალაქეების წინაშე, დამქირავებელი – ხალხია! მოსამსახურე – საზ.მაუწყებელი!

წაიკითხე დანარჩენი »